Jadłospis

Zdrowe i pożywne

Dbamy nie tylko o to, żeby Twoje dziecko dobrze się rozwijało i bawiło, ale też o to, że zdrowo rosło.

Dlatego posiłki spożywane przez nasze dzieci spełniają wszelkie wymagania rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 lipca 2016 r.

 

  1. Środki spożywcze stosowane w ramach żywienia zbiorowego dzieci i młodzieży w jednostkach systemu oświaty muszą spełniać odpowiednie wymagania dla danej grupy wiekowej, wynikające z aktualnych norm żywienia dla populacji polskiej.
  2. Środki spożywcze, o których mowa w ust. 1, dobiera się w taki sposób, aby:

1) na całodzienne żywienie składały się środki spożywcze pochodzące z różnych grup środków spożywczych;

2) posiłki (śniadanie, obiad, kolacja) zawierały produkty z następujących grup środków spożywczych: produkty zbożowe lub ziemniaki, warzywa lub owoce, mleko lub produkty mleczne, mięso, ryby, jaja, orzechy, nasiona roślin strączkowych i inne nasiona oraz tłuszcze;

3) zupy, sosy oraz potrawy sporządzane były z naturalnych składników, bez użycia koncentratów spożywczych, z wyłączeniem koncentratów z naturalnych składników;

4) od poniedziałku do piątku były podawane nie więcej niż dwie porcje potrawy smażonej, przy czym do smażenia jest używany olej roślinny rafinowany o zawartości kwasów jednonienasyconych powyżej 50% i zawartości kwasów wielonienasyconych poniżej 40%;

5) napoje przygotowywane na miejscu zawierały nie więcej niż 10 g cukrów w 250 ml produktu gotowego do spożycia;

6) każdego dnia były podawane:

  1. a) co najmniej dwie porcje mleka lub produktów mlecznych,
  2. b) co najmniej jedna porcja z grupy mięso, jaja, orzechy, nasiona roślin strączkowych,
  3. c) warzywa lub owoce w każdym posiłku,
  4. d) co najmniej jedna porcja produktów zbożowych w śniadaniu, obiedzie oraz kolacji;

7) w żywieniu całodziennym było podawane przynajmniej pięć porcji warzyw lub owoców;

8) co najmniej raz w tygodniu była podawana porcja ryby.

watermelon-summer-little-girl-eating-watermelon-food_min

Daily Tastily Meals

Monday Tuesday Wednesday Thursday Friday
Morning Tea
Cereal with Milk and Fresh Fruit
9:00 AM - 9:30 AM
Water or Milk
Morning Tea
Milk Pudding and Tin Fruit
9:00 AM - 9:30 AM
Water or Milk
Morning Tea
Cereal with Milk and Fresh Fruit
9:00 AM - 9:30 AM
Water or Milk
Morning Tea
Milk Pudding and Tin Fruit
9:00 AM - 9:30 AM
Water or Milk
Morning Tea
Cereal with Milk and Fresh Fruit
9:00 AM - 9:30 AM
Water or Milk
Lunch
Big Italian Spaghetti Bolognese
12:00 PM - 12:30 PM
Apple and Cheese
Lunch
Chicken Corn or Carrots
12:00 PM - 12:30 PM
Juice or Wather
Lunch
Chicken Corn or Carrots
12:00 PM - 12:30 PM
Milk
Lunch
Healthy Mac & Cheese
12:00 PM - 12:30 PM
Milk
Lunch
Melted Cheese on Tuna Casserole Corn on the Cob
12:00 PM - 12:30 PM
Juice
Afternoon Tea
Baby Carrots, Cheese & Crackers
3:00 PM - 3:30 PM
Milk
Afternoon Tea
Baby Carrots, Cheese & Crackers
3:00 PM - 3:30 PM
Juice
Afternoon Tea
Baby Carrots, Cheese & Crackers
3:00 PM - 3:30 PM
Milk or Water
Afternoon Tea
Baby Carrots, Cheese & Crackers
3:00 PM - 3:30 PM
Juice
Afternoon Tea
Baby Carrots, Cheese & Crackers
3:00 PM - 3:30 PM
Water
Snack PM
Cornbread / Cranberries
5:00 PM - 5:30 PM
Water or Juice
Snack PM
Cheese & Crackers
5:00 PM - 5:30 PM
Milk
Snack PM
Cornbread / Cranberries
5:00 PM - 5:30 PM
Milk
Snack PM
Cheese & Crackers
5:00 PM - 5:30 PM
Water of Juice
Snack PM
Cornbread / Cranberries
5:00 PM - 5:30 PM
Milk

Monday

  • Morning Tea
    9:00 AM - 9:30 AM
  • Lunch
    12:00 PM - 12:30 PM
  • Afternoon Tea
    3:00 PM - 3:30 PM
  • Snack PM
    5:00 PM - 5:30 PM

Tuesday

  • Morning Tea
    9:00 AM - 9:30 AM
  • Lunch
    12:00 PM - 12:30 PM
  • Afternoon Tea
    3:00 PM - 3:30 PM
  • Snack PM
    5:00 PM - 5:30 PM

Wednesday

  • Morning Tea
    9:00 AM - 9:30 AM
  • Lunch
    12:00 PM - 12:30 PM
  • Afternoon Tea
    3:00 PM - 3:30 PM
  • Snack PM
    5:00 PM - 5:30 PM

Thursday

  • Morning Tea
    9:00 AM - 9:30 AM
  • Lunch
    12:00 PM - 12:30 PM
  • Afternoon Tea
    3:00 PM - 3:30 PM
  • Snack PM
    5:00 PM - 5:30 PM

Friday

  • Morning Tea
    9:00 AM - 9:30 AM
  • Lunch
    12:00 PM - 12:30 PM
  • Afternoon Tea
    3:00 PM - 3:30 PM
  • Snack PM
    5:00 PM - 5:30 PM
Monday Tuesday Wednesday Thursday Friday
Morning Tea
Cereal with Milk and Fresh Fruit
9:00 AM - 9:30 AM
Water or Milk
Morning Tea
Milk Pudding and Tin Fruit
9:00 AM - 9:30 AM
Water or Milk
Morning Tea
Cereal with Milk and Fresh Fruit
9:00 AM - 9:30 AM
Water or Milk
Morning Tea
Milk Pudding and Tin Fruit
9:00 AM - 9:30 AM
Water or Milk
Morning Tea
Cereal with Milk and Fresh Fruit
9:00 AM - 9:30 AM
Water or Milk

Monday

  • Morning Tea
    9:00 AM - 9:30 AM

Tuesday

  • Morning Tea
    9:00 AM - 9:30 AM

Wednesday

  • Morning Tea
    9:00 AM - 9:30 AM

Thursday

  • Morning Tea
    9:00 AM - 9:30 AM

Friday

  • Morning Tea
    9:00 AM - 9:30 AM
Monday Tuesday Wednesday Thursday Friday
Lunch
Big Italian Spaghetti Bolognese
12:00 PM - 12:30 PM
Apple and Cheese
Lunch
Chicken Corn or Carrots
12:00 PM - 12:30 PM
Juice or Wather
Lunch
Chicken Corn or Carrots
12:00 PM - 12:30 PM
Milk
Lunch
Healthy Mac & Cheese
12:00 PM - 12:30 PM
Milk
Lunch
Melted Cheese on Tuna Casserole Corn on the Cob
12:00 PM - 12:30 PM
Juice

Monday

  • Lunch
    12:00 PM - 12:30 PM

Tuesday

  • Lunch
    12:00 PM - 12:30 PM

Wednesday

  • Lunch
    12:00 PM - 12:30 PM

Thursday

  • Lunch
    12:00 PM - 12:30 PM

Friday

  • Lunch
    12:00 PM - 12:30 PM
Monday Tuesday Wednesday Thursday Friday
Afternoon Tea
Baby Carrots, Cheese & Crackers
3:00 PM - 3:30 PM
Milk
Afternoon Tea
Baby Carrots, Cheese & Crackers
3:00 PM - 3:30 PM
Juice
Afternoon Tea
Baby Carrots, Cheese & Crackers
3:00 PM - 3:30 PM
Milk or Water
Afternoon Tea
Baby Carrots, Cheese & Crackers
3:00 PM - 3:30 PM
Juice
Afternoon Tea
Baby Carrots, Cheese & Crackers
3:00 PM - 3:30 PM
Water

Monday

  • Afternoon Tea
    3:00 PM - 3:30 PM

Tuesday

  • Afternoon Tea
    3:00 PM - 3:30 PM

Wednesday

  • Afternoon Tea
    3:00 PM - 3:30 PM

Thursday

  • Afternoon Tea
    3:00 PM - 3:30 PM

Friday

  • Afternoon Tea
    3:00 PM - 3:30 PM
Monday Tuesday Wednesday Thursday Friday
Snack PM
Cornbread / Cranberries
5:00 PM - 5:30 PM
Water or Juice
Snack PM
Cheese & Crackers
5:00 PM - 5:30 PM
Milk
Snack PM
Cornbread / Cranberries
5:00 PM - 5:30 PM
Milk
Snack PM
Cheese & Crackers
5:00 PM - 5:30 PM
Water of Juice
Snack PM
Cornbread / Cranberries
5:00 PM - 5:30 PM
Milk

Monday

  • Snack PM
    5:00 PM - 5:30 PM

Tuesday

  • Snack PM
    5:00 PM - 5:30 PM

Wednesday

  • Snack PM
    5:00 PM - 5:30 PM

Thursday

  • Snack PM
    5:00 PM - 5:30 PM

Friday

  • Snack PM
    5:00 PM - 5:30 PM
No events available!

Smacznego !

Rozkład posiłków w przedszkolu:

8:30 – 9:00 śniadanie

12:00 – 12:30 obiad

14:00 – 14:30 podwieczorek

Alergeny w żywności

Alergeny to substancje powszechnie występujące w naturalnym środowisku, które nie są toksyczne, nie mają właściwości drażniących, ale jednak u pewnej grupy osób uczulonych, tzn. mających uwarunkowaną genetycznie nadprodukcję przeciwciał IgE, powodują różne objawy chorobowe. Alergia to bardzo rozpowszechnione zjawisko. Około 2% dorosłych i 8% dzieci cierpi na alergię występującą po spożyciu pokarmów. Spożycie alergennej żywności przez osobę uczuloną może wywołać reakcję skóry, układu pokarmowego, oddechowego, krążeniowego -pokrzywkę, obrzęk naczynioruchowy (krtani, warg, języka, twarzy), atopowe zapalenie skóry (egzemę), astmę, nieżyt nosa, wymioty, biegunkę, skurcze żołądka, podciśnienie tętnicze krwi oraz zagrażający życiu wstrząs anafilaktyczny.

 

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych (Dz. U. Nr 137, poz. 966 z późn. zm.) wymaga, aby każdy z alergennych składników wymienionych na liście alergenów był deklarowany na opakowaniu produktu. Lista ta obejmuje 14 następujących produktów: mleko krowie, jaja, ryby, skorupiaki, zboża zawierające gluten (pszenica, owies, jęczmień, żyto), orzechy drzewne (laskowe, włoskie, nerkowca, makadamia, pekan, pistacjowe, brazylijskie, migdały), orzeszki ziemne, soja, seler, sezam, gorczyca, łubin, mięczaki oraz dwutlenek siarki i siarczyny w stężeniu przynajmniej 10 mg/kg lub 10 mg/l.

Dodatkowo rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, wymaga aby nazwa substancji lub produktu powodującego alergię lub reakcję nietolerancji była udostępniona konsumentowi w sposób wyraźny i trwały.

 

Jedyną opcją dla osób cierpiących na alergię pokarmową  jest staranne unikanie alergenów.

 

Zboża zawierające gluten (pszenica, jęczmień, żyto, owies,  kamut , orkisz) –białka alergenne występująca w zbożach to prolaminy: gliadyna pszenicy, sekalina żyta, hordeina jęczmienia, awenina owsa. Niestety są to alergeny występujące powszechnie w przemyśle, trudne do wyeliminowania.

 

Białka mleka krowiego– około 30 różnych białek o potencjalnym charakterze alergennym stanowiących ok. 30-35 g masy w litrze. Najpopularniejsze to kazeina (w skład kazeiny wchodzą cztery różne frakcje: α S1, α S2,βi k) i białka serwatkowe (α-,β-laktoglobuliny).

Cząsteczka kazeiny jest odporna na działanie wysokich temperatur, ale wrażliwa na obecność proteinaz i egzopeptydaz. Łatwo ulega hydrolizie proteolitycznej podczas procesów trawiennych. Homologi kazeiny mleka krowiego występujące w mleku innych zwierząt, np. kozy czy kobyły, są w 80-90% identyczne pod względem budowy chemicznej, co wskazuje na bezzasadność wprowadzania tych rodzajów mleka do diety alergików. Pacjenci uczuleni na kazeinę są z reguły alergikami wrażliwymi na wszystkie cztery frakcje tego białka. Immunologiczna obrona organizmu wyrażająca się powstawaniem przeciwciała antykazeinowych klasy IgE wiąże się ze zjawiskiem reakcji krzyżowych pomiędzy epitopami poszczególnych frakcji kazeinowych.

 

Jaja– 56-61% to białko i 27-32% to żółtko. Białko jaja to głównie woda (ok. 88%) i część białkowa (ok. 10%), która stanowi najważniejsze źródło alergenów. Najczęściej uczulającym białkiem jest owotransferyna (53%), owomukoid (38%), owoalbumina (32%) oraz lizozym (15%) . Żółtko zaś składa się z wody (50%), lipidów (34%) i białka (16%). Wśród białek obecnych w żółtku jaja liwityna, która może uczulać poprzez drogi oddechowe.

 

Ryby– alergia na ryby jest głównie mediowana mechanizmem zależnym od IgE,głównym alergenem jest białko mięśnia ryby – parwalbumina- białko termostabilne, a więc reakcję niepo­żądaną może wyzwalać zarówno ryba surowa, jak i gotowana.U bardzo wrażliwych osób wdychanie oparów goto­wanej ryby może wywołać napad duszności astma­tycznej lub reakcję innego typu. Ryby zawierają dwa rodzaje alergenów; wspólne wszystkim rybom oraz swoiste ga­tunkowo. Około 50% osób z aler­gią reaguje na wszystkie gatunki ryb, pozostali tylko na jeden gatu­nek. Stwierdzono, że nie ma reakcji krzyżowych ryb z pokarmami spoza grupy ryb, w tym i z grupą skorupiaków. W ostatnich latach wzrosło znaczenie produktów otrzymanych ze skóry i kości rybich takich jak żelatyna rybia, które mogą nadal posiadać aktywność aler­genową  pod postacią kolagenu. Ma to szczególne znaczenie wobec użycia żelatyny rybiej do produkcji szczepionek.  Mączka rybna może być zawarta w różnych formach pożywie­nia, stanowić tak zwany ukryty alergen i tym samym utrudniać identyfikację czynnika sprawczego.

 

Skorupiaki –rozróżnia się ok. 30 jadalnych gatunków skorupiaków, m. in. krewetki, kraby, langusty i raki.Wyizolowano kilka białek o  silnych właściwościach alergennych pochodzących od skorupiaków (najpopularniejsza to tropomiozyna). Oszacowano, że spożycie 1÷2 krewetek średniej wielkości jest w stanie pobudzić reakcję anafilaktyczną u uczulonych osób.

 

Orzechy– grupa ta obejmuje orzechy rosnące na drzewach w różnych strefach klimatycznych, m.in. migdały, orzechy brazylijskie, orzechy laskowe czy pistacje i nerkowce. Stwierdzono, że alergenami są dwa białka, zidentyfikowane jako 2S albumina (homologiczna pod względem budowy z alergenem orzecha włoskiego , oraz konglutyna gamma w 60% homologiczna z konglutyną gamma nasion łubinu Lupinus albus i z białkiem 7S soi Glycine max. Obydwa alergeny migdałów reagowały krzyżowo z alergenami orzechów włoskich i laskowych. Orzechy brazylijskie także posiadają w swojej strukturze białka o potencjale alergennym. Najsilniejszym alergenem jest białko 2S albumina, o dużej zawartości metioniny.

 

Orzechy ziemne (arachidowe)należą do rodziny roślin strączkowych. Stanowią wartościowy składnik żywności, ale jednocześnie są popularnym źródłem wielu silnych alergenów. Około 7-10% białka ogółem zawiera substancje białkowe o stwierdzonym charakterze alergennym. Dwoma najbardziej znanymi, wyizolowanymi i scharakteryzowanymi alergenami orzechów arachidowych są białka Ara h 1 i Ara h 2. Alergia na orzechy arachidowe jest często chorobą całego życia i może powodować silne, nawet zagrażające życiu reakcje anafilaktyczne na niewielkie nawet ilości wchodzącego w skład tych orzechów białka (na przykład w niedomytych naczyniach kuchennych).

 

Soja– głównym scharakteryzowanym alergenem soi jest Gly m 1, białko o masie cząsteczkowej 30 kDa, występujące we frakcji 7S ekstraktu soi Alergen Gly m1 w 30% posiada identyczną budowę jak Der p1, główny alergen kurzu, który także jest proteazą tiolową. Stwierdzono również obecność innych alergenów, które oznaczono jako Gly m2, Gly m3, Gly m Bd30k. Zidentyfikowano również alergeny występujące w lecytynie sojowej, która jest stosowana powszechnie jako emulgator w procesach technologicznych przemysłu spożywczego, farmacji i produkcji kosmetyków. Lecytyna składa się głównie z fosfolipidów, aczkolwiek potwierdzono także obecność białek powodujących reakcje IgE-zależne.

 

Sezam– ziarna sezamu są znane jako silne alergeny, powodujące ostre reakcje u uczulonych osób z dużym ryzykiem szoku anafilaktycznego. W doustnym podaniu dawka 30 mg ziarna sezamu lub 1 – 5 ml oleju sezamowego może wzbudzić reakcję alergiczną u osób uczulonych. Zidentyfikowano do tej pory kilka alergennych protein w sezamie, są to głównie albuminy.

 

Dwutlenek siarki i siarczyny(E 220-228) zawarty w licznych środkach spożywczych jako konserwanty lub antyoksydanty. U niektórych ludzi siarczyny mogą wywołać zagrażające życiu reakcje nietolerancji, stany astmatyczne, pokrzywkę, obrzęk Quinckego i wstrząs anafilaktyczny. Ocenia się, że nadwrażliwość na siarczyny występuje u 5-10% astmatyków. Środki spożywcze zawierające siarczyny to: suszone owoce (morele, gruszki, brzoskwinie, ananasy, jabłka, winogrona), chrzan tarty, żel owocowy, płynna pektyna, szparagi, seler, cebula, kapusta, rzepa, pasternak – ale tylko w postaci wyrobów, suszonych, siekana cebula i czosnek, cebula w occie, wyroby ziemniaczane (czerwona mączka ziemniaczana, mrożone produkty ziemniaczane, ziemniaki cięte i siekane), wino, wino musujące kwas cytrynowy .

 

Gorczycajest popularną przyprawą składającą się głownie z oleju, glikozydow i ponad 20 % białek. Białka te mogą wywołać reakcję alergiczną. Alergeny z gorczycy są ponadto białkami odpornymi na rozkład termiczny i działanie enzymów. Gorczyca bywa obecna w wielu rodzajach żywności jako zanieczyszczenie powstałe na linii produkcyjnej szczególnie w przypadkach gdy stosowano przyprawy.

 

Łubin– biologicznie spokrewniony z orzeszkami ziemnymi i tak jak one zawiera białka alergenne. Nasiona łubinu stosowane są w przemyśle spożywczym jako dodatek do mąk i jako wypełniacz w niektórych produktach ( np.: zup, do produkcji wyrobów czekoladopodobnych. Łubin stosuje się alternatywnie dla produktów sojowych jest też składnikiem produktów energetycznych dla sportowców.

 

Selernależy do najczęściej uczulających warzyw. Na tego typu uczulenie najbardziej narażone są osoby dorosłe. Rośliny z tej samej rodziny, czyli marchewka, pietruszka lub koper włoski powodują występowanie reakcji krzyżowych.

 

Mięczaki, takie jak małże, kalmary, ostrygi, ślimaki oraz ośmiornice – są dość rzadko spotykanym czynnikiem wywołującym alergie, jednak trafiły na listę silnych alergenów ponieważ charakteryzują się silnymi objawami klinicznymi aż do zagrażających życiu.

 

 

Przepisy prawne Unii Europejskiej do tej pory nie sprecyzowały poziomów akceptowalnych dla poszczególnych alergenów, za wyjątkiem glutenu  (20 ppm) i dwutlenku siarki (10 ppm). Nie ma bezpiecznego poziomu alergenu w produkcie, który dałby gwarancję osobie uczulonej, że po jego spożyciu nie wystąpią żadne efekty uboczne. Próba ustalenia kryteriów akceptacji dla walidacji czyszczenia jest więc rzeczą bardzo trudną. Nie można wskazać limitu, poniżej którego nie wystąpi reakcja alergiczna, ale wykorzystując dane kliniczne można spróbować założyć pewne stężenia alergenów, przy których prawdopodobieństwo reakcji będzie bardzo niskie. Drugi problem stanowią granice wykrywalności i oznaczalności metod badawczych stosowanych do oznaczania zwartości alergenów w żywności. Występuje tu ryzyko kiedy pomimo zastosowanych środków zaradczych, nadal będzie istniało pewne skończone prawdopodobieństwo wystąpienia reakcji alergicznej.

 

(Źródło:  Ewa Brzezicka, Ekspert ds. Analiz, J.S. Hamilton Poland S.A.)

20 zasad zdrowego odżywiania dzieci

 

  1. Staraj się dążyć do regularnych posiłków.
  2. Nie pospieszaj podczas jedzenia, pozwól dziecku dokładnie przerzuć pokarm.
  3. Nie zmuszaj do jedzenia, niech samo decyduje o tym, ile chce zjeść.
  4. Podawaj do picia lekkie ziołowe herbatki i kompoty bez cukru zamiast soków z kartonów, wody mineralnej, czarnej i zielonej herbaty.
  5. Nie podawaj napojów w trakcie posiłku, rozcieńcza to soki trawienne i wpływa na pogorszenie trawienia.
  6. Kupuj produkty bez konserwantów i sztucznych barwników.
  7. Unikaj surowych produktów, szczególnie w zimnych porach roku.
  8. Zawsze podawaj ciepłe śniadanie.
  9. Gotuj zgodnie z porami roku. W każdej porze roku należy jeść to, co jest dostępne w danym obszarze klimatycznym.
  10. Wyklucz sztuczne słodziki.
  11. Nie zastępuj mięsa gotowymi produktami z soi. Wartościowe produkty sojowe to: miso, sos sojowy Tamari lub Shoyu, tofu.
  12. Nie używaj mrożonek, ponieważ są pozbawione życiowej energii pokarmu.
  13. Nie używaj mikrofalówki.
  14. Wprowadź pełne ziarna zbóż: ryż naturalny (brązowy), kaszę jaglaną, orkisz, jęczmień i owies bezłuskowy, kaszę gryczaną, amarantus i quinoa.
  15. Zamień mąkę białą na mąkę razową (na początku mieszaj mąki w różnych proporcjach).
  16. Zamień sól białą na sól nierafinowaną, czyli nieoczyszczoną (bogatą w składniki mineralne i pierwiastki śladowe).
  17. Zamień biały cukier rafinowany, na  nierafinowany cukier trzcinowy, a jeszcze lepiej na słód ryżowy i jęczmienny, syrop buraczany, kukurydziany i klonowy.
  18. Zamień olej rafinowany, na oliwy i oleje z tłoczone na zimno.
  19. Nie podawaj dziecku produktów przetworzonych przemysłowo:homogenizowanych, pasteryzowanych w wysokiej temperaturze, instant (czyli rozpuszczalnych bez konieczności gotowania), genetycznie zmodyfikowanych, napromieniowanych i głęboko mrożonych.
  20. Stosuj naturalne przyprawy i zioła, zamiast gotowych przypraw typu vegeta,warzywko (zawierają glutaminian sodu).